Gå til toppen

Rapportering til FNs barnekomité i Genève

Det er myndigheitene som har plikt til å syte for at barnekonvensjonen blir fylgd i Noreg, og at barn i Noreg har dei rettane barnekonvensjonen seier barn skal ha.

FN overvaker at statane fyljer opp sine pliktar ved at statane ca. kvart femte år rapporterer til FNs komité for barnet sine rettar (FNs barnekomité eller barnekomiteen) som er ei gruppe ekspertar, utpekt av statane i fellesskap.

Om rapporteringa frå staten

Kvart femte år må den norske regjeringa sende ein rapport til FNs barnekomité der dei skriv om hva dei gjer for at barn skal få oppfylt rettane sine i Noreg.

Den første offisielle rapporten frå Noreg  blei levert i 1993, den andre i 1998, den tredje i februar 2003, den fjerde i februar 2008 og den femte i oktober 2016.

Rapportane skal innehalde oversikt over tiltak landet har vedtatt som får verknad for barn og unge sine rettar, og ei skildring av framgangen når det gjeld kva moglegheit barn og unge har til å nyte godt av disse rettane.

Om supplerande rapportar

FNs barnekomité åpnar også for supplerende informasjon fra ikke-statlege aktørar som nasjonale overvåkingsorgan og organisasjonar frå sivilt samfunn.

I Noreg har Barneombodet eit ekstra ansvar for å følgje med på at barnekonvensjonen blir fylgd. Vi sender derfor ein supplerande rapport til barnekomiteen, for å ta opp tilhøve der vi meiner Noreg ikke oppfyller rettane etter barnekonvensjonen. Rapporten kalles supplerande fordi den gir tilleggsinformasjon vi meiner ikkje er godt nok dekka i statsrapporten.

Det samme gjer Forum for barnekonvensjonen, eit forum som er samansett av frivillige organisasjonar som jobbar for barn, og Nasjonal institusjon for menneskerettigheter.

Forum for barnekonvensjonen leverte rapportar der den offisielle rapporten blei kommentert i 1998, 2004 2009 og 2017. Barneombodet leverte ein eigen rapport til FNs barnekomité i 1999, 2004, 2009 og 2017.

I 2014 kom Redd Barna med ein rapport, 20 år med merknader, som sjår på korleis norske myndigheiter har følgd opp kritikk og anbefalingar frå FNs barnekomité.

Formøte med ikke-statlege aktørar

Etter at statsrapporten og dei supplerande rapportane er levert til barnekomiteen, kallar komiteen inn til eit formøte, ein «pre-session». Her får ikke-statlege aktørar moglegheit til å leggje fram dei bekymringane dei har fremsatt i sine supplerande rapportar, og svarar på spørsmål frå barnekomiteen.

Barnekomiteens dialog med staten

Ein sentral del av rapporteringa er barnekomiteens dialog med staten. Den finn sted etter formøtet, og er ein heil dags dialog med norske myndigheiter om kva dei gjer for å oppfylla barns rettar, og kva dei vil seie om dei bekymringane komiteen ynskjer å løfta frem. Då møter representantar for dei ulike departementa, gjerne leia av barneministeren. Under eksaminasjonen stiller komiteen ei rekkje spørsmål til Noreg, og representantane må svare.

FNs merknadar til Noreg (Concluding Observations)

Etter eksaminasjonen oppsummerer barnekomiteen  anbefalingane sine til Noreg i eit sluttdokument. Dette dokumentet inneheld anbefalingar om kva Noreg bør betre for å sikre barn rettane sine etter barnekonvensjonen.

Anbefalingane frå komiteen er ikkje juridisk bindande, og det følgjer ingen sanksjoner dersom eit land ikke følger oppfordringane frå komiteen. Systemet byggjer på politisk vilje, og det ligg ei forventning om at myndigheitene skal jobbe for å følgje opp anbefalingane i perioden mellom rapporteringane.

Rapportering 2010

Rapportering 2018

Nyttige lenker